Author: dvelkovska

KUVENDI I REPUBLIKËS SË MAQEDONISË
- BE QENDRA E KUVENDIT—

BE LAJME dhjetor 2014
EUC-numër 6/2014

PROGRAMI I PUNËS I KOMISIONIT EVROPIAN PËR VITIN 2015

Përmbajtja e lajmeve:

Programi i punës i Komisionit Evropian për vitin 2015	1
2000 projekte evropiane presin në radhë për financim nga BE-ja	2
Johanes Han - komisari për Politikë Fqinjësore Evropiane dhe Negociata për Zgjerim	3
Procesi i zgjerimit mbetet me rëndësi kryesore për BE-në	4
Mbledhja e dhjetorit në Këshillin e Evropës	4
Në fokus të seancës plenare të Parlamentit Evropian	5
Përshtypjet nga gjashtë muajt e parë nga mandati i eurodeputetëve	5
Në Lima u arrit marrëveshja për ndryshimet klimatike	6
Rregullat e reja për shënim të ushqimit në BE	7
Qendra e Re Evropiane për strategjitë politike	7
Gjermania - lider në Evropë në ekonominë qarkulluese	8
Vlerësimi i ndikimit nga Kryesimi i Letonisë me BE-në	8
BE-ja ndan 3 miliardë euro për zhvillim të aviokomunikacionit	9
Kalendari i BE-së / janar 2015	9

Kryetari i Komisionit Evropian, Zhan Klod Junker, më 11 dhjetor të këtij viti e prezantoi programin e punës së Komisionit për vitin 2015, në takimin me kryetarin e Parlamentit Evropian dhe liderët e grupeve politike.
Më 16 dhjetor të këtij viti, Komisioni Evropian e miratoi programin e punës për vitin 2015, në të cilën përcaktohen masat e planifikuara me qëllim të zmadhohet punësimi, rritja dhe investimi. Qytetarët e Evropës presin që BE-ja të ballafaqohet me sfidat e mëdha ekonomike dhe sociale, veçanërisht të ballafaqohet me papunësinë dhe të përmirësohet konkurrenca. Nga Bashkimi Evropian pritet të jetë më transparente për atë që e bën dhe mënyrën në të cilën e bën.
Programi për vitin 2015 përmban 23 iniciativa të reja të Komisionit Evropian, në bazë të drejtimeve politike që paraprakisht u prezantuan në Parlamentin Evropian.
Për vitin e ardhshëm, Komisioni lajmëron:
- Plan për investim në Evropë, të përcjellë me aktivitetin ligjvënës me qëllim të nxiten investimet publike dhe private në ekonominë reale, në shumë prej së paku 315 miliardë euro në tri vitet e ardhshme,
- pako ambicioze për Tregun Digjital Unik, përmes krijimit të kushteve për ekonomi digjitale dinamike dhe shoqëri, plotësimit të rregullave për telekomunikime, modernizimit të rregullave për të drejtat e autorit, thjeshtësimit të rregullave për konsumatorët gjatë kryerjes së furnizimeve elektronike, rritjes së sigurisë kibernetike dhe përhapjes së digjitalizimit,
- hapa të para në vigjilje të Bashkimit Evropian të Energjetikës, për sigurim të sigurisë energjetike dhe integrimit të ardhshëm në tregjet nacionale të energjetikës,
- qasje të drejtë për tatimimin, përmes planit aksionar lidhur me përpjekjet për refuzimin e evazionit fiskal, masave në nivel të BE-së për krijimin e sistemit në të cilën fitimi tatimohet në vendin në të cilën është gjeneruar, këmbimi automatik i informatave për rregullat e tatimeve dhe stabilizimit të bazës së tatimit mbi fitim,
- Agjendë Evropiane të Migracionit, përmes zhvillimit të qasjes së re të migracionit ligjor si në Evropë do të tërhiqen talentet dhe shkathtësitë, përmirësimit të menaxhimit me migracionet përmes bashkëpunimit të mirë me vendet e treta, dhe solidaritetit ndërmjet vendeve-anëtare,
- union më të fortë ekonomik dhe monetar, vazhdimi i përpjekjeve për promovimin e stabilitetit ekonomik dhe tërheqjen e investuesve në Evropë.
Gjatë përgatitjes së programit, Komisioni shqyrtoi afër 450 propozime që prisnin në miratim në Parlamentin Evropian apo në Këshill. Për 80 propozime, Komisioni propozoi tërheqjen apo ndryshimin, sepse nuk janë në pajtim me prioritet e Komisionit të ri. Programi i punës për të cilën u debatua në seancën plenare të Parlamentit Evropian, më 16 dhjetor të këtij viti, shkaktoi reagime të ndryshme te eurodeputetët. U përshëndet gatishmëria e Komisionit për ndryshime, por edhe mendimet e kundërta për tërheqjen e disa propozimeve, veçanërisht për mungesën pas lindjes dhe për ekonominë qarkulluese.
Për programin e ri të Komisionit, Parlamenti Evropian do ta japë mendimin në rezolutën për të cilën do të votohet në seancën plenare më 15 janar 2015, në Strasburg.
http://ec.europa.eu/priorities/work-programme/index_en.htm

Faqe #

KUVENDI I REPUBLIKËS SË MAQEDONISË
- BE QENDRA E KUVENDIT—

2000 PROJEKTE EVROPIANE PRESIN NË RADHË PËR FINANCIM NGA FONDI EVROPIAN PËR INVESTIME STRATEGJIKE

«Dija, inovacionet, ekonomia digjitale, unioni energjetik, infrastruktura transportuese dhe sociale, resurset natyrore dhe mjedisi jetësor, janë sferat prioritare për financimin e ardhshëm në Bashkimin Evropian»

Më 9 dhjetor të këtij viti, grupi special i punës për investime i BE-së, i përbërë nga vendet-anëtare, Komisioni Evropian dhe Banka Investuese Evropiane, publikoi raport në të cilën identifikohen afër 2.000 projekte evropiane për investimet potenciale prej afër 1300 miliardë euro.
Grupi i punës i formuar në shtator 2014, me kërkesë të ministrave të Ekonomisë dhe Financave të BE-së, kishte mandat të identifikojë aktivitete konkrete për rritjen e investimeve, përmes projekteve potenciale të qëndrueshme me rëndësi evropiane dhe realizimin e tyre. Liderët e Bashkimit Evropian, në tetor të këtij viti kërkuan që raporti të prezantohet para mbledhjes së Këshillit Evropian në muajin dhjetor.
Në fokusin e grupit të punës kanë qenë projektet në sferat kryesore për zmadhimin e rritjes: dija, inovacionet, ekonomia digjitale, unioni energjetik, infrastruktura transportuese dhe sociale, resurset natyrore dhe mjedisi jetësor. Secili projekt i identifikuar nga grupi i punës në themel vlerësohet, para se të merret parasysh financimi i tij.
Nga vendet-anëtare të BE-së ishte kërkuar te Komisioni Evropian të dorëzojnë listë të propozim-projekteve. Në listën ka projekte si: ndërtimi i terminalit të ri të aeroportit në Helsinki, plotësimi i sistemit për mbrojtje nga vërshimi në Britaninë e Madhe, përmirësimi i efikasitetit energjetik të objekteve publike në Francë, limani i ri në Irlandë, etj. Me Propozim-listën e projekteve të dorëzuar nga Franca, 40% të projekteve janë nga digjitalizimi dhe inovacionet, kurse pjesa tjetër për investimet në transport, arsim dhe energjetikë.
Projekti më i madh infrastrukturor i Francës arrin afër 300 milionë euro për tri vjet dhe ka të bëjë me lidhjen hekurudhore Sharl de Gol dhe rrjetit të metros Grand Paris Express.

Më 26 nëntor 2014, kryetari i Komisionit Evropian, Zhan Klod Junker, e prezantoi Planin për Fondin Evropian të investimeve strategjike, për të cilin shpreson se në tri vitet e ardhshme do të sjell investime (në masë të madhe private) prej 315 miliardë euro.
Shuma mund të rritet nëse vendet-anëtare kontribuojnë me mjetet personale në plan. Në këtë plan investues, analistët shohin si në marrëveshjen implicite në mes Bankës Qendrore Evropiane dhe vendeve-anëtare, në kohën kur shumë prej tyre ballafaqohen me papunësi të madhe dhe rritje të dobët ekonomike.
Sipas kushteve të marrëveshjes, vendet-anëtare duhet t’u përkushtohen reformave, ta përmirësojnë konkurrencën dhe t’i forcojnë investuesit. Për kthim, Banka Qendrore Evropiane do to fut politikë të lehtësimit sasior, duke e përfshirë edhe blerjen e fletëobligacioneve shtetërore me qëllim t’i kthejë paratë e gatshme në ekonominë evropiane.
Liderët evropianë në mbledhjen e Këshillit Evropian e mbështetën krijimin e Fondit Evropian për investimet strategjike prej 315 miliardë euro, me ç’rast kërkuan që projektet e para investuese të fillojnë në mesin e vitit 2015.
Komisioni Evropian pret që financimi i projekteve të para të selektuara të fillojë prej 15 qershorit 2015.
http://europa.eu/rapid/press-release_IP-14-2480_en.htm
http://www.euractiv.com/sections/innovation-enterprise/2000-projects-line-juncker-plan-funding-310721

Faqe #

JOHANES HAN - KOMISAR PËR POLITIKË FQINJËSORE EVROPIANE DHE NEGOCIATA PËR ZGJERIM

Kompetencat e Komisarit për Politikë Fqinjësore Evropiane dhe Negociata për Zgjerim:
-thellimi i marrëdhënieve me fqinjët e BE-së në jug dhe lindje, në interes të BE-së dhe partnerëve;
-promovimi i stabilitetit në kufijtë evropianë dhe ndihma e vendeve fqinje të zhvillojnë institucione demokratike stabile sipas Politikës Fqinjësore Evropiane;
-koordinimi i ofertës së BE-së për bashkëpunim më të afërt në sferat: tregtia, mobiliteti, energjia, arsimi;
-vazhdimi i negociatave për anëtarësim në BE të cilat janë në rrjedhë, ndihma në përgatitjen për sfidat e ardhshme të vendeve që kanë perspektivë për anëtarësim;
-mbështetja e vendeve paraaderuese në zbatim të reformave demokratike dhe ekonomike, respektim të sundimit të së drejtës, forcim të menaxhimit ekonomik dhe konkurrencës, zhvillim të administratës publike funksionale dhe ndërtim të urave me vendet fqinje.

Johanes Han është komisari aktual për Politikë Fqinjësore Evropiane dhe Negociata për Zgjerim në Komisionin Evropian të udhëhequr nga Zhan Klod Junker.
Në periudhën 2010-2014 e ushtroi funksionin komisar për politikë rajonale në mandatin e dytë të Komisionit Evropian të udhëhequr nga Baroso.
Hani është politikan austriak, anëtar i partisë popullore të Austrisë, kurse në periudhën 2007-2010 ka qenë ministër i Shkencës dhe Hulumtimit.
http://ec.europa.eu/commission/2014-2019/hahn_en

Në intervistën e dhënë për EurAktiv, në fillim të muajit dhjetor, sipas Hanit "madje edhe pa zgjerim të mëtejshëm të BE-së në pesë vitet e ardhshme, pamjet për aderim i lëvizin reformat strukturore dhe promovojnë demokratizëm. Secili vend e përkufizon ritmin dhe dinamikën e procesit aderues në BE.
Në raportet e Komisionit Evropian për përparimin e vendit nga procesi i zgjerimit të arritur në vitin 2014, është pasqyruar realiteti se asnjë nga vendet nuk do të jenë plotësisht të përgatitura të aderohen në BE deri në vitin 2019.
Negociatat nuk do të ngadalësohen, përkundrazi BE-ja do të vazhdojë edhe më tutje të ofrojë çfarëdo forme të mundshme të mbështetjes me qëllim të përparojnë reformat në vendet e zgjerimit".

Sipas Hanit, për vendet nga procesi me rëndësi është të përqendrohen në reformat ekonomike, e veçanërisht parimi i "cilësisë në shpejtësi" në lidhje me reformat.
Qëllimi personal i Hanit është të ndihmohet në zgjidhjen e "konfliktit të gjuhës" ndërmjet Greqisë dhe Maqedonisë. Duhet të bëhen hapa konkretë për zgjidhjen e konfliktit që seriozisht e pengon procesin e aderimit të Maqedonisë në BE.
Sipas Hanit, në Serbi dhe Mal të Zi është arritur një përparim i mirë, por ende ka shumë sfera, veçanërisht sundimi i të drejtës, ku nevojiten angazhime më të mëdha.
http://www.euractiv.com/sections/eu-priorities-2020/hahn-enlargement-stalemate-will-not-slow-accession-negotiations-310572

Страна #

KUVENDI I REPUBLIKËS SË MAQEDONISË
- BE QENDRA E KUVENDIT—

PRECESI I ZGJERIMIT NGEL ME RËNDËSI TË JASHTËZAKONSHME PËR BE-në

Këshilli për punë të përgjithshme i BE-së, në Mbledhjen e mbajtur më 16 dhjetor të këtij vitit miratoi konkluzione për procesin e zgjerimit të BE-së si dhe për rolin e Këshillit në mbrojtjen e sundimit të së drejtës. Në konkluzionet, ministrat evropian e theksuan rëndësinë për vendet, që ta mbajnë momentumin e reformave të nevojshme ekonomike dhe institucione, por gjithashtu ti mbajnë edhe tentimet për respektimin e vlerave fundamentale të BE-së, si liria e shprehjes dhe mediet.
Ministrat sugjeruan në rëndësinë, vendet nga procesi i zgjerimit, gradualisht të harmonizohen me pozitat politike të politikës së jashtme të BE-së, posaçërisht për çështje të interesit të përbashkët, si Rusia dhe Ukraina.
Në lidhje me Republikën e Maqedonisë, Këshilli e përshëndet faktin që agjenda evropiane ngel qëllim strategjik i vendit. Këshilli në masë të madhe e ndanë vlerësimin me Komisionin Evropian, se kriteret politike vazhdojnë në mënyrë të kënaqshme të plotësohen në bazë të progresit të arritur.
Këshilli e merr parasysh rekomandimin e Komisionit Evropian se duhet të hapen negociatat aderuese në Republikën e Maqedonisë.
Në drejtim që të miratohet vendimi eventual të Këshillit Evropian që ti hap negociatat aderuese me vendin, Këshilli i BE-së do të kthehet në çështjen në çdo kohë në vitin 2015, në bazë të vlerësimit nga Komisionit Evropian, për zbatimin e arsimit të lartë, dhe hapa të dukshëm të ndërmarrë për promovimin e marrëdhënieve të mira fqinjësore dhe arritje e zgjidhjes së përbashkët të pranueshme për çështjen e emrit
http://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_data/docs/pressdata/EN/genaff/146326.pdf

TAKIMI I DHJETORIT I KËSHILLIT EVROPIAN

Tema kryesore në takimin e liderëve të BE-së i cili u mbajt në Bruksel më 18 dhjetor 2014, ishin nxitja e investimeve dhe situata e kufirit lindor me ç'rast ishin këmbyer mendime për politikën e Rusisë ndaj fqinjëve.
Kryetari i Këshillit Donald Tusk i cili e morri funksionin nga 1 dhjetori i këtij viti, theksoi se nuk mund të arrihet zgjidhje afatgjatë për Ukrainën pa strategji evropiane përkatëse, konsekuente dhe të përbashkët për Rusinë.
Dhe krahas dallimeve në qëndrimin ndaj Rusisë, liderët evropian u pajtuan që të vazhdohet me ndihmën financiare të Ukrainës, me qëllim që vendi i zbatojë reformat politike dhe ekonomike. Sanksionet ndaj Rusisë nuk ashpërsohen, liderët evropian bënë me dije se janë të gatshëm që ti zbusin masat ekzistuese nëse binden në respektimin e marrëveshjes paqësore me Ukrainën, të arritur në Munsk në shtator të këtij viti.
Liderët evropian edhe krahas qëndrimeve të ndryshme e mbështetën planin e ri investues nga 315 miliard euro për 3 vitet e ardhshme.
Përcaktimi për intensivimin e reformave strukturore, vendosja urgjente e Fondit Evropian për investime strategjike dhe tentime të mëtejme që të sigurohen financa publike të sigurta, janë tre çështjet për të cilat në samit,liderët e BE-së arritën marrëveshje.
Takimi i rradhës i Këshillit Evropian do të mbahet më 12 dhe 13 shkurt 2015.
http://www.european-council.europa.eu/home-page/

Страна #

NË FOKUSIN E SEANCËS PLENARE TË PARLAMENTIT EVROPIAN

Në seancën e fundit plenare të Parlamentit Evropian që u mbajt nga 15-18 dhjetor u miratua Buxheti i BE-së për vitin 2015. Ishin siguruar më shumë mjete për hulumtim, për këmbim studentor dhe programet për aksion të jashtëm për vitin 2015 dhe 4,25 miliard euro shtesë për zgjidhjen e llogarive të hapura të kompanive dhe individëve nga viti 2014.
Për programin e Komisionit Evropian për vitin 2015, evropianët kishin mendime të ndara, ndërsa do të votojnë në seancë plenarë në janar të vitit 2015.
Evropianët e gjykuan përdorimin e torturës gjatë teknikës së marrjes në pyetje nga ana e CIA-as dhe ftuan në hulumtim për bashkëpunimin e mundshëm të vendeve -anëtare. Në debatin për lirinë e medieve në Turqi, eurodeputetët theksuan se vendi largohet nga vlerat themelore të BE-sundimit të së drejtës dhe lirive themelore. Parlamenti do të votojë për rezolutën për Turqinë, në janar të vitit të ardhshëm.
Parlamenti Evropian e miratoi marrëveshjen për asociacionin ndërmjet BE-së dhe Geruzinë dhe përsëri e zgjodhi Emili O'Rajlli për ombusman evropian, kompetent për ankesat në lidhje me shkeljet e të drejtave të njeriut të shkaktuara nga aktivitete të institucioneve të Bashkimit Evropian.
Parlamenti Evropian ia ndau çmimin vjetor të filmit "Luks" Pavel Pavlikovskit, regjisor i filmit polak-danez "Ida". Ndarja e çmimit vjetor ka për qëllim që të promovohet rëndësia shoqërore e filmit në Evropë
http://www.europarl.europa.eu/news/en/news-room/

PËRSHTYPJE NGA GJASHTË MUAJT E PARË NGA MANDATI I EURODEPUTETËVE

Nga 1 korriku i këtij viti, 751 deputetë në Parlamentin Evropian i filluan mandatet parlamentare. Rreth gjysma e deputetëve të cilët ishin zgjedhur në zgjedhjet evropiane në maj të këtij viti, ishin deputet në përbërjen paraprake të Parlamentit Evropian.
Pas gjashtë muajve nga mandati i tyre gjashtëvjeçar, eurodeputetët kanë numër të madh të përshtypjeve. Me zgjedhjen e përbërjes së re të Parlamentit Evropian dhe Komisionit të ri, mbisundon ndjenjë se është i mundshëm fillim i ri për Evropën.
Nga njëra anë, industria, sindikatat dhe organizatat joqeveritare janë informuar për kompetencat e reja të PE, por ngel dilema nëse qytetarët evropian me të vërtet e kuptojnë atë.

Në periudhën në vazhdim institucionet e BE-së do të duhet ta ripërtërinë besimin te qytetarët, Bashkimi Evropian do të jetë më i fokusuar në projekte nga sfera e energjetikës dhe zvogëlimin e barrierave burokratike për bizneset e vogla.
Gjashtë muajt e parë nga mandati për secilin nga eurodeputetët e ri kanë qenë hetues për shkak të shkaqeve praktike ose teknike, siç janë nënshkrimi i 117 formularëve burokratik dhe kohën e nevojshme që të mësohen zyrat, sallat për mbledhjet e komiteteve ose delegacioneve.
Për disa nga eurodeputetët ka qenë interesante prania dhe presioni i lobi grupeve të bizneseve të mëdha kur miratohen vendime të cilat ndikojnë në interesat e tyre.
http://www.europarl.europa.eu/news/

Страна #

KUVENDI I REPUBLIKËS SË MAQEDONISË
- BE QENDRA E KUVENDIT—

MARRËVESHJE E ARRITUR PËR NDRYSHIMET KLIMATIKE

««Thirrja nga Lima për aksionin klimatik, i prezanton themelet kryesore për marrëveshjen më ambicioze në historinë e mjedisit jetësor, e cila duhet të miratohet në Paris 2015 »

Nga 1 deri më 14 dhjetor të këtij viti në Lima, Peru, u mbajt Konferenca e 20-të e palëve nënshkruese të Konventës Kornizë për ndryshimet Klimatike të KB (COP20). Konferenca është e dyta nga 3 konferencat të cilat duhet të rezultojnë me marrëveshje ndërkombëtare për ndryshimet klimatike, që pritet të arrihet në dhjetor 2015 në Paris.
Parlamenti Evropian në konferencë ishte përfaqësuar nga delegacioni nga 12 eurodeputet, si mbështetje e përfaqësuesve nga Komisioni Evropian dhe Këshilli, gjatë negociatave. Delegacioni i PE, loboi për zmadhimin e përdorimit të burimeve ripërtërirëse të energjisë, zvogëlimi i emisioneve të gazserave dhe shpenzimi më i vogël i energjisë.
Raundi vjetor i bisedimeve ishte planifikuar që të përfundojë natën e 12 dhjetorit, por bisedimet vazhduan me edhe 32 orë shtesë. Në bisedimet dyditore, delegatët nga 194 vende, arritën marrëveshje kompromisi si në të ardhmen vendet do të ballafaqohen me ndryshimet klimatike. U miratua korniza për vendosjen e tentimeve nacionale që duhet të dërgohen në samitin e planifikuar për vitin e ardhshëm.
Teksti prej pesë faqeve për të cilin më 14 dhjetor ishte arritur pëlqim, zyrtarisht i njohur si "Thirrje nga Lima për aksion klimatik", i vendos themelet elementare për marrëveshjen më ambicioze në historinë e mjedisit jetësor, i cili duhet të miratohet në Paris vitin e ardhshëm dhe të hyj në fuqi në vitin 2020. Qëllimi kryesor i marrëveshjes është që të zbatohen masat për kufizimin e zmadhimit të temperaturës globale nga 2C° deri në vitin 2050. Sipas vlerësimeve të Panelit ndërqeveritar për ndryshimet klimatike, emisioni global i CO", duhet të zvogëlohet në zero deri në vitin 2100. Sipas Komisarit evropian për aksione klimatike dhe energjetikë, Miguel Arias Kanete "BE dëshiron rezultat më ambicioz, por ende beson se janë në rrugë të drejtë që të arrihet marrëveshje globale në samitin në Paris në vitin 2015". Grupet ekologjike, marrëveshjen nga Lima e vlerësojnë si kompromis të pasuksesshëm. Kristina Figueres, Sekretar ekzekutiv i Konventës Kornizës për ndryshimet klimatike, deklaroi se teksti i miratuar është shenjë për përparim në mbylljen e zbrazëtirave ndërmjet tre elementeve kyçe: shkencën, përgjigjen politike dhe veprimin.
Në fillim të bisedimeve mbisundonte optimizëm, posaçërisht me marrëveshjen e fundit ndërmjet SHBA-së dhe Kinës, e cila shihet si hap historik para. Megjithatë, bisedimet nuk
u zhvilluan lehtë për shkak të dallimeve ndërmjet vendeve të pasura dhe të varfra, për zvogëlimin e emisioneve me CO2. Më shumë vite ekzistojnë mospajtime për ndarjen e përgjegjësisë për zvogëlimin e CO2 në mes vendeve të pasura dhe vendeve në zhvillim. Marrëveshja ishte arritur disa orë pasi që propozimi paraprak ishte refuzuar nga vendet në zhvillim, të cilat i akuzojnë vendet e pasura për zvogëlimin e përgjegjësisë në luftën kundër ngrohjes globale. Vendet e pasura do të ju ndihmojnë vendeve në zhvillim, në luftën kundër ndryshimeve klimatike, përmes investimit në teknologji të pastër energjetike. Për vendet të cilat janë më shumë të rrezikuara nga ndryshimet klimatike, ishte premtuar program për ndihmë financiare.
Gjatë konferencës, Fondi i gjelbër klimatik arriti 10 miliard dollar. Përveç pjesëmarrjes në këtë fond, BE dhe vendet anëtare në vitin 2013 siguruan 9,5 miliard euro si mjete për financimin publik klimatik, për vendet në zhvillim në formë të grandeve ose huave. Në tekstin final të dokumentit referohet në arritjet e marrëveshjes ambicioze në vitin 2015 e cila duhet të jetë shprehje e principit të përgjegjësive dhe aftësive përkatëse të përbashkëta por të diferencuara, të secilit komb. Vendet e zhvilluara duhet të sigurojnë mbështetje financiare për vendet vunerabile në zhvillim. Vendet të cilat janë të gatshme që ti dërgojnë tentimet nacionale në tremujorin e parë të vitit 2015, përderisa trupi përgjegjës i KB për ndryshime klimatike, do të duhet të dërgojë raport në muajin nëntor të vitit të ardhshëm.
Ajo që ishte arritur në Limë, vlerësohet si progres i kufizuar, pasi që vendimet më të rënda janë lënë për më vonë, posaçërisht për financimin klimatik. Fakti se 194 vende dhanë pëlqim për dokumentin do të thotë se ende ka impuls për arritjen e marrëveshjes përfundimtare vitin e ardhshëm në Paris.
http://unfccc.int/meetings/lima_dec_2014/meeting/8141.php
http://www.bbc.com/news/science-environment-30468048

Страна #

RREGULLA TË REJA PËR ETIKETIMIN E USHQIMIT NË BE

Sot konsumatorët dëshirojnë të jenë të informuar për përbërjen e ushqimit që e blejnë në shitoret ose përmes internetit.
Legjislacioni evropian për etiketimin e ushqimit daton që nga viti 1978, ndërsa rregullat për etiketimin e vlerës nutritive datojnë nga viti 1990. Parlamenti Evropian dhe Këshilli në vitin 2011 e miratuan Rregullativën nr. 1169/2011 për informimin e konsumatorëve për produkte ushqimore. Operatorët nga industria ushqimore kishin kohë prej 3 vitesh për t'u përgatitur për aplikimin e rregullave të reja për etikimin e ushqimit në BE, që hynë në fuqi më 13 dhjetor të këtij viti. Thjesht, rregullat për informata të detyrueshme nutritive të ushqimit të përpunuar, do të zbatohen nga 13 dhjetor 2016.
Qëllimi i futjes së rregullave të reja është që shfrytëzuesve (konsumatorëve) të fundit t'u sigurohen detaje dhe informata të sakta për përmbajtjen e ushqimit që e blejnë.
Që të sigurohet zbatim adekuat i rregullave në praktikë, Komisioni do të punojë bashkë me biznes. Në vijim është krijimi i bazës Evropiane të të dhënave që të lehtësohet identifikimi i të gjitha rregullave të detyrueshme evropiane dhe nacionale për etiketimin e ushqimit.
Kompanitë maqedonase që eksportojnë produkte ushqimore në tregjet e BE-së, do të duhet doemos që t'u përmbahen rregullave të reja për etiketimin e ushqimit në BE. Në deklaratat e produkteve duhet të shënohet origjina, tabelat nutritive, shmangiet në peshën neto dhe veçanërisht alergjenët, me shkronja të trasha të zeza ose të shënuara me ngjyrë tjetër.
Ndryshimet kryesore në etiketimin e ushqimit:
-futet font i detyrueshëm minimal i shkronjave për informatat e detyrueshme për ushqim;
- më qartë dhe në mënyrë më të unifikuar theksohen alergjenët (soja, arra, gluten, laktozë) në listën e përbërjeve për ushqim të ripaketuar;
-informatat e detyrueshme për ushqim jo të paketuar, për të gjitha alergjenet e produktit përfshirë edhe restorantet dhe kafenetë;
- informata të detyrueshme për origjinën e mishit të freskët prej derrash, dhensh, dhish dhe shpendësh;
- kushtet e barabarta të etiketimit të ushqimit që blihet përmes internetit ose në shitore;
-informatat specifike për origjinën bimore të vajrave dhe yndyrave të rafinuara dhe;
- shënim i qartë i produkteve të shkrirë;
- lista e nanomaterialeve inxhinierike në përbërjet e produktit;
-etiketimi i përbërjeve që shfrytëzohen si zëvendësim i ushqimit .
http://europa.eu/rapid/press-release_IP-14-2560_en.htm
http://ec.europa.eu/food/food/labellingnutrition/foodlabelling/index_en.htm

«Kompanitë maqedonase që eksportojn; prodhime ushqimore n; tregjet e BE-së do të duhet doemos t’u përmbahen rregullave të reja për shënimin e ushqimit në BE»

QENDRA E RE EVROPIANE PËR STRATEGJI POLITIKE

Më 5 nëntor të këtij viti, u paraqit Qendra e re evropiane për strategji politike të Komisionit Evropian, me të cilën u bë ristrukturimi i Byrosë së deritanishme të këshilltarëve për politikë evropiane. Për Komisionin, Qendra do të prezantojë think-tank, do të sigurojë këshilla të specializuara politike dhe studime për kryesuesin me Kolexhin e Komisarëve. Qendra do të përbëhet prej 6 ekipeve: për çështje ekonomike, sociale, zhvillim të qëndrueshëm, punë të jashtme, çështje institucionale, marrëdhënie me publikun dhe komunikime. Kryetari i Komisionit Evropian, Zhan-Kllod Junker më 1 dhjetor të këtij viti e emëroi En Metler si udhëheqës të Qendrës Evropiane për strategji politike. Metler deri më tani e ushtroi funksionin bashkëthemelues dhe drejtor ekzekutiv të Këshillit të Lisbonit, që paraqet think-tank rrjet politik me seli në Bruksel.
Në periudhën 1997-2000, Metler ka qenë drejtor i Forumit ekonomik botëror për Evropë, ndërsa ka përvojë pune në Greqi, SHBA, Zvicër dhe Belgjikë
http://europa.eu/rapid/press-release_IP-14-2262_en.htm

Страна #

KUVENDI I REPUBLIKËS SË MAQEDONISË
- BE QENDRA E KUVENDIT—

GJERMANIA - LIDER NË EVROPË NË EKONOMINË QARKULLUESE

Ligjet e planifikuara të iniciuara gjatë mandatit të Komisionit të cilit e kryesoi Baroso, janë në fazë të shqyrtimit të përbërjes së re të Komisionit, të udhëhequr nga Zhan Klod Junker, i cili mandatin e mori nga 01 nëntor të këtij viti. Iniciativat e Komisionit aktual u prezantuan më 17 dhjetor të këtij viti.
Njëmbëdhjetë ministra të mjedisit jetësor të vendeve-anëtare të BE-së, ndër të cilat edhe nga Gjermania dhe Franca, dorëzuan shkresë në Komisionin Evropian duke u thirrur në institucionin që t'i përmbahet legjislacionit të planifikuar të BE-së, me qëllim që të arrihet cilësi e lartë e ajrit dhe reciklim më të mirë të hedhurinës. Ministrat shprehën brengë për pakon e masave për ekonomi qarkullues dhe rekomandojnë që, Komisioni t'i analizojë me shumë kujdes përfitimet nga legjislacioni për trajtim të hedhurinës.
Në BE, në vitin 2010 është gjeneruar hedhurinë prej 2,5 miliardë tonë, ku vetëm 36% është ricikluar. Edhe krahas pajtimit të përgjithshëm për "Evropë më qarkulluese", shumë prej kompanive nuk kanë kapacitet për riciklim, ndërsa nga ana tjetër mbështetja që vjen nga sistemi financiar nuk mjafton për investuesit.
Një nga propozimet më ambiciozë të Komisionit Evropian është programi i cili u miratua më 2 korrik këtij viti, me të cilin pritet të rritet riciklimi, të krijohen vende të reja pune, rritje ekonomike dhe reduktim të gazserrëve. Deri më vitin 2030, plani është që të riciklohet 70% nga hedhurina komunale dhe 80% nga hedhurina nga paketimi (ambalazhi).
Gjermania ka shkallë të lartë të riciklimit të hedhurinës prej 85%, ndërsa në vendet tjera në BE, shkalla është shumë më e ulët dhe hedhurina shpesh përfundon në depo. Sipas analistëve, në 20 vendet anëtare hedhurina ende deponohet në depo, me çka realizohen dilema se kuota e propozuar prej 70% është larg reales. Duhet të kihet parasysh edhe mënyra në të cilën përllogaritet kuota. Në Gjermani përllogaritet në atë mënyrë që krahasohet vëllimi i dërguar për riciklim me nivel të plotë të hedhurinës komunale. Momentalisht disa prej shkallëve në Gjermani janë afro 60-65%, dhe nëse kjo mënyrë e përllogaritjes zbatohet në vendet tjera anëtare, te to është 15-20%. Për atë arsye, Komisioni do të duhet të propozojë harmonizim të kuotave.
Gjermania paraqet shembull më të mirë në Hungari, se ka mundësi të arrihen qëllimet nga ekonomia qarkulluese. Në shtetin politikat e ekonomisë dhe ekologjisë, janë të lidhura ngushtë, ka shkallë të mëdha të riciklimit të hedhurinës, vetëdija te qytetarët dhe industria për riciklim është e madhe. Në sferën e ekonomisë qarkulluese, në Gjermani punojnë 200.000 njerëz dhe afro 15.00 objekte merren me ekonominë e hedhurinës. Në Gjermani është inkorporuar principi - secili që krijon hedhurinë, doemos duhet të paguajë, e ato janë qytetarët, ekonomia dhe industria. Shteti paguan vetëm për deponimin e hedhurinës. .
http://www.euractiv.com/sections/energy/europe-can-learn-germanys-circular-economy-experts-say-310667

VLERËSIMI I NDIKIMIT NGA KRYESIAMI I LETONISË ME BE MBI EKONOMINË NACIONALE

Më 12 dhjetor të këtij viti, Rrjeti global i kompanive profesionale për revizion, tatime, shërbime juridike dhe këshillëdhënëse KPMG Baltik SIA, prezantoi hulumtim për vlerësim të ndikimit të kryesimit të Letonisë me Këshillin e BE-së mbi ekonominë e Letonisë.
Vendi do ta marrë kryesimin nga Italia më 1 janar deri në fund të qershorit 2015. Sipas vlerësimeve, Ekonomia e Letonisë gjatë gjysmës së parë të vitit 2015 si benefit nga kryesimi me BE-në do të realizojë 64,5 milionë euro. Do të arrihet rritje e të hyrave tatimore, promovim i punësisë efekt pozitiv i zhvillimit të turizmit dhe përmirësim i kapacitetit të shërbimeve në institucionet shtetërore. Gjatë kryesimit pritet të rritet numri i vizitorëve të huaj, afro 25.000 politikanë dhe funksionarë shtetërore dhe 700 gazetarë. Të hyrat nga turizmi pritet të arrijnë deri më 9,5 milionë euro. Sipas vlerësimeve, investimet e përgjithshme makroekonomike do të arrijnë 71,16 milionë euro.
http://www.es2015.lv/en/

Страна #

BASHKIMI EVROPIAN NDAN TRE MILIARDË EURO PËR ZHVILLIMIN E KOMUNIKACIONIT AJROR

Komisioni evropian më 5 dhjetor të këtij viti nënshkruan marrëveshje për partneritet me kompanitë dhe operatorët e bashkuar në kuadër të iniciativës SESAR, me qëllim të modernizimit të sistemit për menaxhim të komunikacionit ajror në hapësirën e Qiellit të vetëm evropian.
SESAR është vendosur në vitin 2007, për koordinim të aktiviteteve hulumtuese dhe zhvillimore në BE në kuadër të perspektivës financiare 2007-2013. Qëllimi i SESAR është lidhja e sistemeve të kontrollit të fluturimeve në 28 vende anëtare. Iniciativa paraqet partneritet publiko-privat qëllimi i së cilës është të zhvillohet gjeneratë e re e sistemit të menaxhimit me komunikacionin ajror, me kushte më të sigurta, më ekonomike dhe ekologjike.
Sistemin e menaxhimit të komunikacionit ajror në BE e përbëjnë 37 kompani për shërbime të navigacionit, sektori vlen rreth 8,6 miliardë euro, punëson 57.000 njerëz nga të cilat 16.900 janë kontrollorë të fluturimeve. Me nënshkrim të marrëveshjes së re për partneritet, kompanitë dhe aeroportet në BE do të marrin 3 miliardë euro, të dedikuara për menaxhim dhe përmirësim të infrastrukturës si dhe për sistemin e menaxhimit me komunikacionin ajror. Mjetet duhet të mundësojnë krijim të Hapësirës së vetme ajrore në BE, duke pasur parasysh se hapësira momentale edhe më tutje është e copëtuar dhe shkakton shpenzime plotësuese. Sistemet ekzistuese të menaxhimit nuk mjaftojnë që t'i përgjigjen numrit më të madh të fluturimeve dhe nevojës për zvogëlim të shpenzimeve dhe emisioneve të СО2. Disa nga teknologjitë që shfrytëzohen në komunikacionin ajror në BE janë nga vitet e pesëdhjeta. Për realizimin e projekteve që duhet ta avancojnë komunikacionin ajror në BE, mjete do të marrin 4 transportues ajror, 25 aeroporte dhe 11 kontrollorë të komunikacionit ajror.
Evropa ballafaqohet me rrezik nga stërngarkimi i komunikacionit ajror, çdo vit në 440 aeroporte kalojnë afro 800 milionë udhëtarë. Realizohen rreth 27.000 fluturime në ditë, ose 9 milionë në vit. Me navigacionin menaxhohet nga afro 60 qendra për komunikacion ajror, ndërsa hapësira ajrore është e ndarë në më shumë se 650 sektorë. Krahasuar me sistemin evropian, sistemi në SHBA është dy herë më efikas sepse menaxhon me numër dy herë më të madh të fluturimeve me pothuajse shpenzime të njëjta. Komunikacionin ajror në BE në krahasim me SHBA-në edhe më tutje është shumë i ndarë dhe bazohet në principin e kufijve nacionale. Mesatarisht në Evropë avioni kalon 42 kilometra më shumë se që nevojitet si rezultat i ndarjes së hapësirës ajrore, përkatësisht fluturimi është më i gjatë, vjen deri te vonimi, djegie plotësuese e karburantit dhe emisione dëmtuese të СО2.
Hulumtimi i realizuar nga Komisioni Evropian ka treguar se anëtaret e BE-së humbin edhe deri në 4 miliardë euro në vit si rezultat i sistemit të vjetruar me ç'rast pësojnë aktivitetet afariste dhe udhëtarët. Pjesëmarrja e shërbimit për kontroll të komunikacionit ajror është ndërmjet 6% dhe 12% në çmimin e biletës ajrore. http://europa.eu/rapid/press-release_IP-14-2400_en.htm

BE KALENDAR/janar 2015

1. Letonia e morri përsipër kryesimin me Këshillin e BE-së, 01 janar 2015;
2. Lituania nga 01 janar 2015 e fut euron, do të bëhet vendi i 19-të anëtar i eurozonës;
3. Shënimi i Javës evropiane të zhvillimit, 09 janar 2015;
4. Seanca plenare e Parlamentit Evropian, 12-15 janar 2015, Strasburg;
Prezantimi i pestë i Programit dhe prioritetet e kryesimit të Letonisë me me BE-në, 13 janar 2015, në Parlamentin Evropian.
http://europa.eu/newsroom/calendar/

KUVENDI I REPUBLIKËS SË MAQEDONISË

BE QENDRA E KUVENDIT

Adresa: 11 Tetori nr. 10, Shkup, 1000

telefoni: +389 2 3 11 22 55, lokali 414 dhe 289
faksi: +389 2 3 182 277
E-mail: nsei@sobranie.mk
zyra 019

www.sobranie.mk

Në Kuvendin e Republikës së Maqedonisë në periudhën janar 2011-qershor 2012 u realizua Projekti IPA për "Ndihmë teknike për Parlamentin", qëllimi i përgjithshëm i të cilit ishte përforcimi i kapacitetit institucional të Kuvendit dhe me atë përmirësimi i transparencës dhe përgjegjësisë së tij para qytetarëve.
Në kuadër të projektit IPA, u sigurua ndihmë financiare dhe profesionale për vendosjen e BE qendrës në Kuvend.
Qëllimi i formimit të BE qendrës është që deputetëve në Kuvendin e Republikës së Maqedonisë dhe Shërbimit të Kuvendit t'u sigurohet qasje më e mirë në informatat lidhur me çështjet e BE-së .